Reformatie: geen monument maar zandsculptuur

Herdenking 500 jaar Reformatie: ‘Semper Reformanda’, altijd bezig met hervorming, altijd bereid om te veranderen en te vernieuwen.

Deze foto stelt het immens grote, indrukwekkende reformatie-monument in Genève voor, dat een groot deel van de oude stadsmuur in beslag neemt. In het midden staan de meer dan levensgrote afbeeldingen van Farel, Calvijn, Beza en John Knox bij elkaar. Aan weerszijden bevinden zich andere figuren, o.a. Willem van Oranje.

Het is een wat streng kunstwerk, dat werd opgericht naar aanleiding van de 400e geboortedag van Calvijn. Door heel Europa heen staan er tientallen van dit soort monumenten die een onderdeel van de reformatie afbeelden. Allemaal zijn het monumenten van hout, steen of ijzer. Stuk voor stuk kunstwerken. Alleen laten die standbeelden allemaal zien wat de Reformatie niet is. Reformatie is zeker niet het angstvallig conserveren van oude tradities. De Reformatie is niet statisch, niet onbeweeglijk, maar een beweging die doorgaat. Er moet leven in zitten.

Een zandsculptuur over de reformatie zou veel beter laten zien wat de reformatie wilde, want zo’n zandsculptuur kun je elke keer weer veranderen, zonder schade er iets nieuws van maken. Niet voor niets is de letterlijke vertaling van reformatie: verandering, vernieuwing. De kerk is in beweging als het goed is. Het is een levend orgaan en daar verandert steeds van alles aan en er moet ook van alles aan veranderen. Maar we gaan steeds terug naar de Bijbel en vragen ons af: ‘Wat zegt de Bijbel over de Kerk en wat zegt dat voor vandaag?’

De kerk ‘semper reformanda’ is: altijd bezig met hervorming, altijd bereid om te veranderen en te vernieuwen. Niet omdat vernieuwen altijd beter is, zeker niet, maar omdat het goede nieuws van het Evangelie ons altijd weer uitnodigt tot groei, tot een vernieuwd en bevrijd leven. Tot een vertalen ook van de boodschap van de Bijbel in de taal van nu voor de mensen van nu.
Willen wij zo ook AD 2017 in de ware zin van het woord ‘reformatorische’ kerk zijn?